Дарамтлуулж байгаа доод ажилтан босго давахаасаа өмнө ажил дуустал хэн намайг юу гэж хэлэх бол гэж айдаг. Яваандаа тухайн ажилтан стресст орж, ажлын бvтээмж мууддаг байх юм. Толгой өвдөх бол энvvхэнд гэнэ. Өдөр бvр дарамтлуулдаг ажилдаа явснаас өвдөөд гэртээ байх нь илvv аз жаргалтай болж хувирна. Хэсэг хугацааны дараа зарим нь өөр ажил хайдаг байх юм. Ингээд сэтгэлд нийцсэн ажил олбол дарамттай ажлаа хаяад явчихна. Бөөн баяр. Эргэн харах ч vгvй.

Нөгөө компани ахиад шинэ ажилтан шалгаруулж авна. Гэвч овоо дадлагажаад ирэхээрээ орчны дарамтыг мэдэрч эхэлнэ. Ингээд л өөр ажил руу зугтана. Дараагийнх хvн нөгөө л дарамттай ажил руу орно. Ийн эцэс төгсгөлгvй vргэлжилнэ. Эндээс хvн тогтдоггvй ажлын байрны тухай асуудал босч ирнэ. "Чи харин ч овоо удлаа. Энд угаасаа хvн тогтдоггvй юм. Хагас жил болох хvн цөөхөн шvv. Чи рекорд тогтоож хоёр жил боллоо. Яагаав нөгөө тэрнээс л болоод хvмvvс зугтаад алга болчихдог юм" гэж хамт ажиллагсад нь сонирхуулж ярих нь бий, Vvний цаана удирдах ажилтны зан харилцааны доголдол харагдаж байна.
Ааш муутай удирдах ажилтан хэчнээн хvний эрvvл мэндийг хорлож, стресс vнэгvй бэлэглэдэг бол. Стресст орсон нэг хvний ард гэр бvл гэж бий. Тухайн гэр бvл дөрвөн ам бvлтай гэвэл харилцааны доголдол гаргадаг удирдах ажилтан нэг удаад дөрвөн хvнийг стресст оруулдаг гэхэд болно. Учир нь стресст орсон ажилтан ажил дээрээ авсан стрессээ гэртээ очоод гэр бvлийн гишvvддээ гаргах магадлал өндөр. Яваандаа тэр гэр бvлийнхэн бvгдээрээ стресст орох нөхцөл бvрдэж байна.

Тухайн ажлын байранд явсаар, зугтсаар 10 хvн ажиллалаа гэхэд 40 хvн хамгийн багаар бодоход стресст орж байна. Тэр 40 хvний цаана бас л ажлын хамт олон, найз нөхөд, танил тал, хамаатан садан нь гэж бий. Харилцааны хувьд алдаа гаргадаг даргын гайг тооцоолоход бэрх. Ийм маягаар улс нийгмээрээ ч стресст орж зөвийг буруу болгон хардаг болоход хvрэх аюултай. Ингэж нийгмээрээ стресст орвол улс vндэстэн мөхөхөд хvрнэ. Харамсалтай нь, зан харилцааны доголдол той хvн удирдах албан тушаалыг он удаан жил хашвал хэдэн арван гэр бvлийг сэтгэл зvйн хувьд баллаж байгаа талаар өнөө хэр дорвитой судалгааг эмч эмнэлгийн байгууллагынхан хийсэнгvй. Стресс бие махбодид хортой гэж яриад байхаас цаад учир шалтгааных нь талаар ухаж төнхөж судалсан нь ховор. Тэгээд ч зан харилцаа гэдэг удирдах албан тушаалтны нэг гол шалгуур vзvvлэлт байх учиртай. Шаардлага сайтай байна гэдэг доод ажилтнаа доромжилж гутаахын нэр биш. Энэ хоёрыг ялган салгаж ойлгохгvй бол олон хvн ааш муутай удирдах ажилтны уршгаас болоод бие сэтгэлийн болоод эрvvл мэндийн хувьд нөхөж боломгvй хохирол амсч байна. Байдал өөрчлөгдөхгvй бол хэдэн арван жилээр ч энэ гамшиг vргэлжлэх нь.
Бусдад стресс бэлэглэх нь хэр хvнлэг хэрэг юм бол.


О.Нямсvрэн